Phân tích bài thơ Tụng giá hoàn kinh sư của Trần Quang Khải

Phân tích bài thơ Tụng giá hoàn kinh sư của Trần Quang Khải

Bài làm

Trần Quang Khải là vị tướng lập nhiều chiến công oanh liệt trong cuộc kháng chiến chống giặc Mông Nguyên của nhà Trần, từ chiến thắng Hàm Tử tới chiến thắng Chương Dương năm 1825. Trên đường đi đón nhà vua về kinh thành, ông đã sáng tác bài thơ “Tụng giá hoàn kinh sư” nhằm ca ngợi tinh thần kháng chiến yêu nước như một viên ngọc sáng, đây có thể được coi như khúc ca khải hoàn đầu tiên trong lịch sử chống ngoại xâm của nước ta.

Mở đầu bài thơ là hình ảnh về những trận đánh lớn mà quân và dân ta đã đạt được những thắng lợi lẫy lừng:

“Đoạt sáo Chương Dương độ

Cầm hồ Hàm Tử quan”

Trận chiến ở Chương Dương và Hàm Tử tuy không phải là những trận chiến nổi bật nhất, nhưng đây là hai trận chiến cuối cùng, mang tính quyết định cho trận toàn thắng. Trong trận chiến, để thực hiện kế sách “vườn không nhà trống” toàn bộ kinh thành đã phải sơ tán ra vùng nông thôn, vì thế nên khi đại thắng, Trần Quang Khải được vinh dự phò giá vua về kinh đã không thể kìm nén được sự xúc động, tự hào cho chiến thắng của nhân dân.

Niềm vui chiến thắng khi ấy đã được hòa nhịp cùng với niềm vui được phò giá nhà vua trở về, vừa đi ông vừa hồi tưởng lại hào khí anh hùng của quân dân ta. Từ “đoạt sáo” (cướp giáo) đã thể hiện rấ rõ sức mạnh và hành động quyết liệt của quân ta, hành động đó không chỉ làm nổi bật lên hình ảnh chiến đấu dũng cảm của quân và dân ta mà còn thể hiện sự chính nghĩa, ngay thẳng, lẽ phải trong cuộc chiến chống kẻ xâm lược. Chúng ta đấu tranh không phải là đi cướp mà là đòi lại chính những gì là của chúng ta, vốn thuộc về chúng ta, không thể để cho kẻ thù chiếm lấy và chèn ép lên được.

Ở trận Chương Dương ta đã giành được vũ khí quân giặc, đến trận Hàm Tử ta đã bắt sống được tướng của địch. Tổng kết là ta đã thắng lợi hoàn toàn,quân địch phải nhận kết quả thất bại ê chề. Có thể thấy, những câu thơ của Trần Quang Khải không có hình ảnh đổ máu hay chém giết nhưng lại khắc họa trận chiến rất hào hùng, làm cho tính chính nghĩa dâng cao trong những câu thơ, khẳng định rõ mục đích chiến đấu của nhân dân ta là chính nghĩa, bảo vệ bờ cõi nước nhà, không hề đi cướp bóc.

“Thái bình tu trí lực

Vạn cổ thư giang san”

Hai câu thơ trên là lời mà tác giả tự nhắc nhở bản thân cũng như nhắc nhở cả quân và dân ta. Khi đó ý chí của một người đã trở thành ý chí của nhiều người, chiến tranh bằng vũ lực chỉ là bất đắc dĩ xảy ra, tuy nhiên trau dồi trí lực, phẩm chất đạo đức mới là cội nguồn gốc rễ để hun đúc lên tinh thần dân tộc, khi ấy sẽ không có một thế lực hay kẻ thù nào có thể xâm phạm được. Qua câu thơ của ông, ta thấy được Trần Quang Khải là một vị tướng có tầm nhìn xa trông rộng, biết tìm cách để duy trì nền hòa bình lâu dài cho đất nước. Nó cũng phản ánh tiếng nói chung, niêm hi vọng và khao khát chung của nhân dân.

Dù đã trải qua hàng ngàn năm từ những chiến thắng lịch sử đó, nhưng bài thơ “Tụng giá hoàn kinh sư” của Trần Quang Khải vẫn giữ nguyên những ý nghĩa, giá trị lịch sử và hào khí anh hùng cho đến tận ngày hôm nay.

Phân tích bài thơ Tụng giá hoàn kinh sư của Trần Quang Khải
Đánh giá bài viết